Ανθρώπινο, πολύ ανθρώπινο

Φίλοι μου, Συγγενείς, Συμπέθεροι, Κουμπάροι:
Δικαίωμα του καθενός ο δρόμος που θα πάρει,
γιατί στου ανθρώπου είναι τη φύση
να βρίσκει στα προβλήματα μια λύση
και πρόβλημα δεν έχει πιο μεγάλο,
πώς θα διαβεί κι αν θα διαβεί
στον κόσμο π' ονειρεύτηκε, τον άλλο
τον κόσμο που ο νους του έχει πλάσει
απ' του θανάτου την αλήθεια ν' αποδράσει.

Αφότου αφήκε των πριμάτων την κοιτίδα
και της εξέλιξης προαιώνια πυραμίδα,
μυριάδες χρόνια τώρα σκαρφαλώνει,
η κορυφή -θαρρεί που έφτασε- τον καθηλώνει
στο χάος που απλώνεται μπροστά του,
στον ίλιγγο που τον περικυκλώνει
κι αναζητάει βοήθεια προστάτου.

Στα τυχερά της φύσης τα παιχνίδια
κάποιων προγόνων ξεστρατίσαν τα γονίδια
και το μυαλό που λίγο - λίγο μεγαλώνει
αυτονομείται και το ένστικτο στριμώχνει·
δεν έχει πια συντονισμού εργαλείο
για να μπορεί το ον να επιβιώσει·
του στοχασμού αποκτά το μεγαλείο,
τη σκέψη με το λόγο του αρθρώνει,
συνειδητά πλέον την ύπαρξη βιώνει.

Της άγνοιας το κενό θα συμπληρώσει,
όσα στο βάθος της ψυχής δεν φθάνει η γνώση,
το πάντρεμα του νου με τις αισθήσεις,
γεννώντας κόσμους μυθικά, στοιχειά της φύσης.

Μα μέσ' στη γνώση που του χάρισε η σκέψη
δε θέλει, δεν μπορεί να το πιστέψει,
—φαρμακωμένο την καρδιά τρυπάει το βέλος-
πως όλα τούτα θα 'χουν κάποτε ένα τέλος.

Το στριμωγμένο ένστικτο εκδίκηση γυρεύει,
λέξεις φουσκώνοντας μ' ατμό, που γίνονται μπαλόνια,
λέξεις με έννοια δίβουλη που το μυαλό παιδεύει
και χάνονται στα σύννεφα για σύγχυση αιώνια
κι ουράνια καταφυγή, στερνή παρηγοριά
για της ζωής τα βάσανα και την τραχεία πορεία.

Κάποιοι για την προσγείωση προτείνουν την αγάπη,
να γίνει ειρήνη επί γης να φύγει το δρολάπι
του μίσους και του σπαραγμού.
Μ' αν γίνει λέξη του συρμού;
Πολλοί γι' αγάπη μίλησαν
κι αγάπησαν με πάθος
τον εαυτό τους σίγουρα,
στου είναι τους το βάθος.

----------------------------------------------
Ποίημα του Κώστα Παπαχρυσάνθου
Δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Βίγλα

Η αποψίλωση του Εθνικού Κήπου

Σε προγενέστερο άρθρο μου («Ο Εθνικός μας Κήπος», 18/02/2003), διεκτραγωδώ την απαράδεκτη επέμβαση κατά της μοναδικής φυσιογνωμίας του Εθνικού Κήπου, με τη διαπλάτυνση των σκιερών άλλοτε μονοπατιών και τη διάνοιξη νέων φαρδιών δρόμων μέσα από πυκνές δενδροφυτείες. Παλιοί Αθηναίοι (είδος υπό εξαφάνιση) σχολίασαν σχετλιαστικά. Ομως, με πρόσχημα τη μακροχρόνια, όντως, εγκατάλειψη του Κήπου και δέλεαρ τη χρυσή, κυριολεκτικά, ευκαιρία της «εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων» ανάπλασης κήπων, αλσών κ.λπ., εφόρμησαν οι γνωστοί σύγχρονοι χρυσοθήρες για την «αξιοποίηση» των 1.123.300 ευρω (προϋπολογισμός) που διατέθηκαν για τον Εθνικό Κήπο.

Αν και ουσιαστικά αμέτοχη ευθυνών για τα συντελεσθέντα, η κ. δήμαρχος Αθηναίων, στο ευφρόσυνο πνεύμα των ημερών με την καταιγιστική ακολουθία εγκαινίων, επέλεξε να πλέξει το εγκώμιο της ανάπλασης σε πολύχρωμο ανθόκηπο του αναίτια αποψιλωμένου σκιερού άλσους που ήταν ο Εθνικός Κήπος. (εφημερίδα «Καθημερινή» 21/7, σ. 7). Πλήρης αποσιώπηση του διαπραχθέντος βαναυσουργήματος εις βάρος του πολυτιμότερου, αισθητικά και οικολογικά, πάρκου της Αθήνας. Ουδεμία αναφορά στο ανωτέρω ποσό (προ της συνακόλουθα πάντοτε υπέρβασης) που ξοδεύτηκε για ένα μη αναστρέψιμο και βλαβερών συνεπειών έργο. Αλλά το θέμα καταλήγει, δυστυχώς, σε εμπαιγμό, όταν η λεζάντα της σχετικής φωτογραφίας βεβαιώνει ασύστολα ότι «πιο ελκυστικός για τους επισκέπτες γίνεται ο Εθνικός Κήπος με τη φύτευση 13.000 λουλουδιών - προσφορά του δήμου Αθηναίων». Σε καμιά περίπτωση, όμως, τα λουλούδια -όσες χιλιάδες-δεν μπορούν να συγκαλύψουν τα γενόμενα. Να αναπληρώσουν τα δέντρα που θυσιάστηκαν.

Στη χαώδη Αθήνα των σχεδόν πέντε εκατομμυρίων αδιάφορων ως επί το πλείστον μετοίκων, εσωτερικού και εξωτερικού, το γεγονός περνάει απαρατήρητο. Όμως, χρέος έναντι της ιστορίας αυτής της πόλης, της μνήμης των σοφών, αρχικών σχεδιαστών του Εθνικού Κήπου και όσων με νοσταλγία θυμούνται τη σκιά και τη δροσιά του μέσα στο κατακαλόκαιρο, είναι η κατά κατηγορία έργου παρουσίαση των δαπανηθέντων ποσών: για κοπή δέντρων, για νέα δέντρα (όχι θάμνους) προς αντικατάσταση κομμένων, για τη διαπλάτυνση δρομίσκων, για τη διάνοιξη νέων κ.λπ. θα πρέπει επίσης, ο δήμος Αθηναίων και οι λοιπές εμπλεκόμενες Αρχές να αποκτήσουν -στη διάθεση κάθε ενδιαφερομένου- λεπτομερές σχεδιάγραμμα του Κήπου, όπου να διακρίνονται με χρώμα οι παρεμβάσεις που έγιναν και κυρίως της οδοποιίας. Ευχής έργο, κάποιος δραστήριος ερευνητής να ανιχνεύσει και να παρουσιάσει αντικριστά φωτογραφίες του ίδιου σημείου του Κήπου πριν και μετά την ανθοστεφανωμένη ανα(παρα)μόρφωση. Για την αδιάψευστη τεκμηρίωση των παραπάνω.

Η τύχη του ακινήτου (απάντηση του πρύτανη Γ. Μπαμπινιώτη στην προηγούμενη επιστολή)

Αναφερὸμενοι στην επιστολή του αναγνώστη της έγκριτης εφημερίδας σας κ. Κ. Παπαχρυσάνθου, με θέμα «Τα έκθετα του Πανεπιστημὶου», η οποία δημοσιεύθηκε στο φύλλο της 20ης Φεβρουαρίου 2004, σας πληροφορούμε τα εξής:

Το ακίνητο επί της Λ. Ποσειδὡνος 30 στο Π. Φάληρο έχει δωρηθεἰ στο Πανεπιστήμιο Αθηνών από τη Ματθἰλδη, χήρα Κυρ. Βαρβαρεσου. Πρόκειται για παλαιά τριώροφη οικία ανεγερθείσα τη δεκαετία του 1930, η οποία, λόγω της παλαιότητάς της, σε συνδυασμό με τον τρόπο κατασκευής της και τη γειτνίασή της με τα θάλασσα, έχει υποστεί σημαντική διάβρωση του σιδηρού οπλισμού των πλακών και λοιπών δομικών στοιχείων της.

Το ακίνητο έχει εκμισθωθεί στο δήμο Π. Φαλήρου, για χρήση του ως Πνευματικού Κέντρου, μετά από πρόταση του οποίου στο ΥΠΕΧΩΔΕ χαρακτηρίσθηκε το κτίριο ως διατηρητέο (ΦΕΚ Δ' 917/16-11-1998). Μετά δε το σεισμό του έτους 1999 το κτήριο κρίθηκε ακατάλληλο για χρήση (κίτρινο).

Το κτίριο πλέον, λόγω της κατάστασής του από δομική άποψη, σε συνδυασμό με το χαρακτηρισμό του ως διατηρητέου, αλλά και τις διατάξεις των νέων δομικών κανονισμών που ισχύουν και ειδικότερα του αντισεισμικού, απαιτεί ριζική ενίσχυση και επισκευή, ώστε να πληροί τις προϋποθέσεις στατικής και λειτουργικής γενικότερα επάρκειας.

Πρόσφατα, το Πανεπιστήμιο Αθηνών έλυσε την υπάρχουσα μισθωτική σύμβαση με τον Δήμο Παλαιού Φαλήρου και ήδη προκήρυξε (γιατί πρόκειται για κληροδότημα) δημόσιο πλειοδοτικό διαγωνισμό, που θα διενεργηθεί στις 30 Μαρτίου 2004, για μακροχρόνια μίσθωση του ακινήτου με ριζική επισκευή-ανάπλασή του, ώστε να αποτελέσει ένα κόσμημα για την ευρύτερη περιοχή, αλλά και από τα αυξημένα, πλέον, προβλεπόμενα έσοδα από τη μίσθωση να εκπληρώνεται ο σκοπός της διαθέτιδας.

Επομένως, τα αναφερόμενα στην επιστολή του αναγνώστη σας ει ναι τουλάχιστον υπερβολικά και άδικα για το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Μάλλον θα έπρεπε να είχε ενημερωθεί προηγουμένως για ταν τύχη του ακινήτου με ένα απλό τηλεφώνημα στο Γραφείο του Πρύτανη. Επ' ευκαιρία πληροφορούμε το αναγνωστικό κοινό της έγκριτης «Καθημερινής» ότι με τις άοκνες προσπάθειες της Εταιρεἰας Αξιοποιήσεως και Διαχειρίσεως της Περιουσίας του Πανεπιστημὶου Αθηνὡν ανακατασκευάσθηκαν ριζικά ή βρίσκονται στη διαδικασία της πλήρους ανάπλασης δέκα σημαντικά διατηρητέα κτίρια στην Αθήνα και στον Πειραιά.

Ο Πρύτανης
Καθηγητής Γ. ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗΣ



(Σημείωση Κ. Παπαχρυσάνθου: Δυστυχώς παρά τα λεγόμενα του κου Μπαμπινιώτη, τίποτα δεν έγινε ούτε τότε. Υπάρχει και νεότερη σχετική επιστολή μου για το θέμα, με ημερομηνία: 27 Ιουλίου 2013)

Τα έκθετα του Πανεπιστημίου

Προκειμένου να συμμετάσχει με ανακοίνωση σε διεθνές συνέδριο Χημικών, πραγματοποιούμενο σε χώρο της Πανεπιστημιούπολης, έφθασε προ μηνός ο εγγονός του Κυριάκου Βαρβαρέσου, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins της Βαλτιμόρης, από τα πρωτεύοντα των ΗΠΑ. Πριν αναχωρήσει, θέλησε να επισκεφθεί το σπἱτι, όπου η μητέρα του πέρασε τα παιδικά και σχολικά της χρόνια. Το ακίνητο, στη Λεωφόρο Ποσειδώνος 30 στο Παλαιό Φάληρο (έναντι του Φλοίσβου), μετά τον θάνατο του επιφανούς οικονομολόγου, δώρησε η οικογένειά του στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, για να παρέχονται από τα έσοδα του εξ ενοικίων υποτροφίες σε άξιους σπουδαστές των οικονομικών επιστημών. Το θέαμα που αντίκρισε, επιεικέστατα χαρακτηριζόμενο, αποκαρδιωτικό. Έκδηλα τα σημάδια μακροχρόνιας εγκατάλειψης στην εξωτερική του όψη· άδηλη η κατάστασή του στο ακατοίκητο εσωτερικό, απροσπέλαστο από τον κλειδωμένο, απεριποίητο κήπο. Αίσθημα θλίψης και ντροπής κυριεύει τον γνωρίζοντα τον ανεκπλήρωτο προορισμό του.

Με στοιχειώδη, εξ αρχής, φροντίδα συντήρησης το τριώροφο αυτό σπίτι, σε μια τόσο προνομιακή θέση, θα μπορούσε να εξασφαλίσει αξιόλογη οικονομική αλλά και κοινωνική συμβολή στην επιστημονική κατάρτιση φιλοπρόοδων σπουδαστών.

Η περίπτωση, κάθε άλλο παρά σπάνια φοβούμαι, ενεργεί ως τεκμήριο αποθάρρυνσης μελλοντικών δωρεών και είναι σύστοιχη με τη μικρόψυχη κρατική πολιτική έναντι της Παιδείας, σε αντίθεση με την προς άλλες κατευθύνσεις εξαντλούμενη υστερόβουλη γενναιοδωρία.

Η Πύρνα της Ινδίας

Τις φευγαλέες τηλεοπτικές εικόνες της 12ης/8 ήρθαν να συμπληρώσουν οι έγχρωμες φωτογραφίες της «Καθημερινής» του Δεκαπενταύγουστου, εγγράφοντας στο (σκεπτικίζον) συνειδητό μας, χάρη και στον εμπεριστατωμένο σχολιασμό της Ξ. Κουναλάκη, την μεγάλη ινδική γιορτή εξαγνισμού, που γίνεται -όχι μακριά από τις πηγές του- στον ιερό ποταμό Godavari, ο οποίος σε μήκος 1.500. χλμ. διαρρέει διαγώνια (ΒΔ-ΝΑ) το κέντρο της ινδικής χερσονήσου (Deccan) Ενδιαφέρουσα η χρονική σύμπτωση των παράλληλων αυτών πάνδημων, αλλά τόσο διαφορετικής μορφής, θρησκευτικών εκδηλώσεων χριστιανισμού και ινδουισμού. Υπάρχει όμως και μια άλλη σύμπτωση, καθόλου τυχαία, ιδιαιτέρου ενδιαφέροντος για τα καθ' ημάς: παραπόταμος του ιερού ποταμού Godavari στην ινδόφωνη πολιτεία Maharashtra λέγεται Purna, όπως Πύρνα (αρχικά, υ:ου) ονομάζεται και ο κηφισιώτικος παραπόταμος, (άφθονα τροφοδοτούμενος παλιά από το Κεφαλάρι), του ποτάμιου θεού Κηφισού.

Στο γράμμα μου, «Το αίνιγμα της Πύρνας», («Κ» 13/7), ετυμολογική ανίχνευση του ονόματός της οδηγεί στις ΒΔ ευρωπαϊκές εσχατιές του αδιάσπαστου πριν από την τουρκο-μογγολική λαίλαπα ινδοευρωπαϊκού τόξου, στο παλιό αγγλοσαξωνικό burna και τις σύγχρονες μορφές του στα Αγγλικά, Ολλανδικά και Γερμανικά που έχουν την έννοια: «ρυάκι, πηγές». Η ινδική Purna, στην αντίθετη, ΝΑ εσχατιά του τόξου, στις παρυφές των δραβιδικών γλωσσών, έρχεται να επισφραγίσει την άποψη της προελληνικής, ινδοευρωπαϊκής προέλευσης του ονόματος.

Το αίνιγμα της Πύρνας

Έχει και η Κηφισιά το ποτάμι της, την Πύρνα (ρέμα του Κοκκιναρά). Μπορεί το καλοκαίρι να μην έχει νερό, αλλά οι χειμωνιάτικες βροχές διατηρούν τα πλατάνια της, τα πιο θαλερά σε όλην την Κηφισιά, τώρα που στέρεψαν οι αμπολές της. Οι συννεφιασμένοι ουρανοί στις αρχές του χρόνου, στέλνοντας ασυνήθιστες ποσότητες βροχής, μεταμόρφωναν την Πύρνα ως τον Απρίλιο -και τις ηλιόλουστες ακόμη μέρες- σε ποτάμι που έμοιαζε αστείρευτο, εντύπωση ενισχυόμενη από τον ήχο κατακρημνιζόμενων νερών που ακουγόταν από τη γέφυρα της Εμμανουήλ Μπενάκη.

Πενήντα μέτρα πιο κάτω, πλάι στο στενό δρομάκι Ραγκαβή, σχεδόν αθέατος πίσω από συρματοπλέγματα μπερδεμένα με βάτα και σκουπίδια, ένας μικρός καταρράκτης, ίσως και δέκα μέτρων ύψους, ξάφνιαζε τον περαστικό, μεταφέροντάς τον σε αλλοτινούς τόπους και χρόνους. Λίγο πιο ψηλά από τη βάση του καταρράκτη, προσιτό όμως από την κοίτη της Πύρνας, ανοίγεται μικρό σπήλαιο, μάλλον απομεινάρι από μεγαλύτερο, του οποίου έχει καταπέσει η οροφή από τη διάβρωση των νερών που τρέχουν από πάνω.

Πριν από δύο και πλέον δεκαετίες, τρεις νεαρότατοι τότε Κηφισιώτες εξερευνώντας το σπήλαιο βρέθηκαν μπροστά στο άνοιγμα αγωγού, ο οποίος από το βάθος του σπηλαίου και αρκετά μέτρα κάτω από τη βραχώδη κοίτη της Πύρνας έβαινε περίπου παράλληλα με αυτήν.

Προχωρώντας με δυσκολία, λόγω λάσπης, υγρασίας, ακόμη και σταλακτιτών, σχεδόν με τα τέσσερα, διένυσαν απόσταση πέρα και από τη γέφυρα της Εμμανουήλ Μπενάκη προς τη λεωφόρο Κηφισίας μέχρις ενός σημείου, όπου ακούγονταν ομιλίες από παρόχθιους οικίσκους. Οι αυξανόμενες δυσχέρειες τους ανάγκασαν να επιστρέψουν. Διαπίστωσαν το εξής ενδιαφέρον: την οροφή του αγωγού καλύπτουν πλάκες και κατά διαστήματα υπάρχουν ίχνη κάθετων φρεατίων καταχωσμένων τώρα.

Το έργο αυτό που φέρνει στον νου, σε μεγάλη βέβαια σμίκρυνση, την αποχετευτική σήραγγα που είχαν αρχίσει να κατασκευάζουν οι Μινύες στην Κωπαΐδα 13 αιώνες π.Χ. (Jost Knauss: Kopais 1-3), πιστοποιεί, νομίζω, τη σημασία την οποία είχε για τους αρχαιότατους κατοίκους της Κηφισιάς το σπήλαιο, λατρευτικού, κατά πάσαν πιθανότητα χαρακτήρα, και τη φροντίδα τους να το διασφαλίσουν από την επαπειλούμενη διάβρωση, της οροφής του. Για τον σκοπό αυτόν παρακάμφθηκε υπογείως η βραχώδης κοίτη μέχρι του σημείου εκείνου όπου ήταν εύκολη η διάτρηση της και η εκτροπή του νερού στον αγωγό. Αν, όπως εύλογα μπορεί να υποτεθεί, αντικείμενο της λατρείας ήταν ποταμίδες Νύμφες, ο αγωγός προσέδιδε επιπλέον στο σπήλαιο ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά των Νυμφαίων, την αναβλύζουσα πηγή.
Σε μία από τις τόσες ταραχώδεις περιόδους μετακίνησης πληθυσμών στη χώρα μας, η συντήρηση του αγωγού θα διακόπηκε με καταστροφικά αποτελέσματα για το πρώτο αυτό Νυμφαίο της Κηφισιάς, το οποίο αντικαταστάθηκε από το γνωστό σήμερα πλάι στον δρόμο του Κοκκιναρά μεταγενέστερο, με την πληθώρα ευρημάτων ρωμαϊκής εποχής.
Η παλαιότητα του πρώτου Νυμ φαίου συνάδει και με την αρχαιότατη προέλευση του ονόματος της Πύρνας, το οποίο είναι προελληνικό, αλλά ινδοευρωπαϊκό, όπως και των άλλων δύο ποταμών της Αττικής, του Κηφισού και του Ιλισού. Αναγνωρίζεται σήμερα ότι, εκτός από το «μεσογειακό» υπόστρωμα, υπήρχαν και προελληνικά φύλα ομιλούντα ινδοευρωπαϊκά ιδιώματα.

Πέρα από μεταγενέστερες ετυμο λογικές ακροβασίες σε σχήμα πρωθύστερο, όπως π.χ. η σύνδεση του ονόματος με τα «πύρνα», αρτίδια προσφερόμενα στις εορτές των Νυμφαίων, είναι προφανής η συγγένεια της Πύρνας με το παλαιό αγγλοσαξονικό burna, τα μεταγενέστερα αγγλ./σκωτ. bourn, burn: ρυάκι και τα γερμανικά Brunn, Brunnen, Born: πηγή και πηγαίο νερό, χρησιμοποιούμενα και ως πρώτο ή δεύτερο συνθετικό τοπωνυμίων Bournemouth, Paderborn. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η αναφερόμενη από τον Ηρόδοτο, Πυρήνη, ως τόπος των πηγών του Ιστρου - Δούναβη (εκτός από ομώνυμη Νύμφη).

Ο Εθνικός μας Κήπος

Η γνωριμία μου, με συχνές επισκέψεις, χρονολογείται πάνω από τρία τέταρτα του αιώνα· δύο βήματα άλλωστε από τη «γενέτειρα», τη γνήσια τότε γραφική, την πολυύμνητη Πλάκα (αρβανίτικα: η Παλιά, όπως και η αντίστοιχη της Κηφισιάς). Μοναδικό καταπράσινο στολίδι, όαση μέσα στο αυχμηρό άστυ, ευλογημένη με το -(αδριάνειας ίσως προέλευσης)- άφθονο νερό της Μπουμπουνίστρας, με το δικό της μικροκλίμα ευεργετικής ευκρασίας.

Εμεινε αλώβητος και θαλερός στα πικρά χρόνια της κατοχής, όταν ξυλεύτηκαν άγρια πολλά τριγύρω βουνά. Παρά τις μεταβολές στο επίθετο του, που ακολουθούσαν τις καθεστωτικές αλλαγές της χώρας (βασιλικός / εθνικός), διατήρησε τη σοφή διαρρύθμιση του, —(αντίθετα με ό,τι κάναμε εμείς αργότερα με το συγκριτικά ανήσκιωτο Άλσος του Αρεως)-, την οποία οι Βαυαροί είχαν προσαρμόσει στις ανάγκες αντιμετώπισης των κλιματολογικών συνθηκών του ξηρού αθηναϊκού Λεκα(μι)νοπεδίου: πυκνή φύτευση υψηλών και αιωνόβιων δέντρων, στενά και ελικοειδή δρομάκια που εξασφάλιζαν αναπάντεχη δροσιά τους καλοκαιρινούς μήνες. Εκτός από το βοτανικό του Μουσείο, που ελάχιστοι γνωρίζουν, η αναγραφή σε πινακίδες πάνω στον κορμό των δέντρων του σχετικού ονόματος, έκανε συνάμα τον περίπατο επαγωγό πρώτο μάθημα φυτολογίας.

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια απαράδεκτη αλλαγή αυτής της φυσιογνωμίας του Κήπου. Η πυκνή περιμετρική βλάστηση δίπλα στα κιγκλιδώματα, όπως και πέριξ των εγκαταστάσεων της Φρουράς των Ευζώνων, καθώς και εγγύς του Κοινοβουλίου, έχει κυριολεκτικά αποδεκατιστεί και ο διερχόμενος από τους τριγύρω δρόμους βλέπει σε βάθος το αποψιλωμένο τοπίο. Δεν ξέρω αν ίσως λόγοι ασφαλείας, δεν βρήκαν άλλη, λιγότερο επώδυνη λύση· ποια είναι όμως η δικαιολογία της κοπής τόσων δέντρων στο εσωτερικό του Κήπου, χωρίς αντικατάσταση με άλλα της ίδιας κατηγορίας. Φοβούμαι δε ότι κάτι πινακίδες που εφιστούν γενικά και αόριστα την προσοχή των επισκεπτών για τον κίνδυνο πτώσης κλάδων (και τι θα μπορούσαν άραγε να κάνουν οι δύστυχοι για να προφυλαχτούν;) αποβλέπουν στην προληπτική κάλυψη ευθυνών έναντι της συντελούμενης δενδροκτονίας, την ώρα μάλιστα που πάνω από τα κεφάλια μας συρρικνώνεται δραματικά η προστατευτική ασπίδα του όζοντος.

Το βλαβερό έργο συμπληρώνεται με την άσκοπη διάνοιξη καινούργιων δρόμων και τη διαπλάτυνση των υφισταμένων, εις βάρος πάντοτε του πρασίνου. Ποιοι άραγε αποφάσισαν όλα αυτά τα «αναπτυξιακά», κατά τη συνήθη εργολαβική νοοτροπία, έργα που καταστρέφουν ανεπανόρθωτα τη φυσιογνωμία ενός μοναδικού φυσικού κάλλους μνημείου της άχαρης πόλης μας.

Όλη αυτή η τρομακτική δραστηριότητα συνοδεύεται από την επέλαση πληθώρας τροχοφόρων που έχουν ενσκήψει στο άλλοτε ειδυλλιακό καταφύγιο των ταλαίπωρων Αθηναίων.

Εντύπωση, πάντως, προξενεί, η εν όψει των τεκταινομένων, παγερή αδιαφορία των σύγχρονων κατοίκων αυτής της άφιλης πόλης. Εξεστι Νεοαθηναίοις ιδιωτεύειν;